Szwedzka firma obronna Saab ogłosiła gotowość do stworzenia w Ukrainie bazy produkcyjnej do montażu samolotów Gripen. Jak podaje redakcja rapowo.pl, pomysł powstał w ramach potencjalnej umowy dotyczącej dostarczenia Kijowowi do 150 myśliwców. Taki krok może być historyczny dla ukraińskiego przemysłu obronnego i świadczy o pogłębionej współpracy ze Szwecją. Zakład ma powstać nie tylko do montażu, ale również do testów i ewentualnej produkcji części komponentów.
Plany Saab i stanowisko kierownictwa firmy
Dyrektor generalny Saab Mikael Johansson w komentarzu dla Financial Times potwierdził, że firma jest gotowa na rozszerzenie produkcji. Według niego kontrakt na dostawę 100–150 samolotów pozwoli podwoić moce produkcyjne koncernu.
„Podczas wojny to nie jest takie proste, ale byłoby wspaniale stworzyć możliwości przynajmniej do końcowego montażu i testów, a może także produkcji niektórych części w Ukrainie” — powiedział Johansson.
Wpływ potencjalnego kontraktu
Potencjalna umowa z Ukrainą, zdaniem dyrektora Saab, będzie dla firmy impulsem do modernizacji produkcji i poszerzenia rynków. Johansson uważa, że realizacja tak dużego zamówienia przyczyni się do rozwoju potencjału inżynieryjnego Ukrainy i stworzy nowe miejsca pracy.
Finansowanie umowy i rola Unii Europejskiej
Premier Szwecji Ulf Kristersson omawia już możliwe warianty finansowania projektu z przywódcami Unii Europejskiej. Jednym z kluczowych tematów jest wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów.
„Trzeba znaleźć rozwiązanie finansowe — obecnie dyskutuje się o tym na poziomie politycznym. Chodzi o to, jaką część kosztów i ryzyka weźmie na siebie Szwecja, co można będzie podzielić między kraje, a co pokryć z konfiskowanych rosyjskich aktywów. Ostateczna decyzja jeszcze nie zapadła” — podkreślił Johansson.
Dyskusja w Unii Europejskiej
Kwestia finansowania nie ma jeszcze wspólnego stanowiska w UE. Belgia sprzeciwia się wykorzystaniu rosyjskich aktywów, podczas gdy inne kraje popierają pomysł przeznaczenia ich na potrzeby obronne Ukrainy.
Możliwości Saab i wyzwania produkcyjne
Analityk branży lotniczej i obronnej Sash Tusa zauważył, że Saab ma dobre warunki, by zwiększyć produkcję w porównaniu z konkurencją.
„Najtrudniejsze jest przekroczenie historycznego maksimum produkcji” — zauważył ekspert.

Aktualne wskaźniki produkcji
Wcześniej Saab produkował około 18 samolotów Gripen rocznie, obecnie — nieco ponad połowę tej liczby. Według analityka, podwojenie tempa pozwoliłoby ustanowić nowy rekord, jednak złożona logistyka i długi łańcuch dostaw mogą spowolnić proces.
Wśród zalet produkcji Gripen dla Ukrainy:
- mniejsze wymagania dotyczące obsługi technicznej
- możliwość startu i lądowania na zwykłych drogach
- przystosowanie do surowych warunków klimatycznych
- wydajność przy ograniczonej infrastrukturze
Gripen jako idealny wybór dla Ukrainy
Myśliwce Gripen uważa się za jedne z najbardziej odpowiednich dla ukraińskich warunków. Ich uniwersalność i możliwość pracy na krótkich pasach startowych czynią je atrakcyjniejszymi niż amerykańskie F-16.
Porównanie z F-16
W przeciwieństwie do F-16, szwedzkie samoloty mają prostszy system obsługi technicznej i mogą wykonywać misje bojowe nawet bez dużych baz lotniczych. To sprawia, że Gripen jest bardziej praktyczny w warunkach wojny, gdzie liczy się mobilność i szybkość reakcji.
Wsparcie polityczne i przyszłe dostawy
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski 22 października poinformował o podpisaniu ze Szwecją listu intencyjnego dotyczącego współpracy w zakresie rozwoju zdolności powietrznych. Zaznaczył, że to porozumienie otwiera drogę do stworzenia w Ukrainie poważnej floty nowoczesnych myśliwców Gripen.
Kiedy spodziewać się pierwszych samolotów
Premier Szwecji Ulf Kristersson stwierdził, że dostawy myśliwców mogą rozpocząć się za około trzy lata. Tymczasem Zełenski wyraził nadzieję, że pierwsze samoloty dotrą do Ukrainy już w 2026 roku. Świadczy to o zamiarze obu stron przyspieszenia realizacji kontraktu.
Potencjalne otwarcie zakładu Saab w Ukrainie stanie się nie tylko krokiem gospodarczym, ale także symbolem nowej ery partnerstwa między Kijowem a Sztokholmem. Jeśli umowa zostanie podpisana, Ukraina zyska nie tylko nowoczesne samoloty bojowe, ale także silny impuls technologiczny do rozwoju własnego przemysłu lotniczego.
Przeczytaj także: Zełenski ogląda myśliwce Gripen, które Ukraina kupuje od Szwecji.