Robert Redford, jeden z najsłynniejszych aktorów i reżyserów Hollywood, odszedł w wieku 89 lat. Zmarł we śnie w swoim domu w górach Utah, niedaleko miasta Provo. Jak pisze The New York Times, o jego śmierci poinformowała Cindi Berger, szefowa agencji PR Rogers & Cowan PMK, zaznaczając, że dokładna przyczyna nie została ujawniona. Aktor, który łączył urok gwiazdy filmowej z poważnymi tematami w swoich filmach, pozostawił głęboki ślad w kulturze. Jego dziedzictwo wykracza daleko poza kino, ponieważ aktywnie wspierał inicjatywy ekologiczne i założył ruch kina niezależnego wokół festiwalu Sundance, zaznacza redakcja rapowo.pl.
Wczesne role i pierwsze sukcesy
W latach 60. Redford zaczął zdobywać popularność dzięki swojej charyzmie i umiejętności łączenia lekkości z głębią. Jedną z pierwszych wielkich ról był film “Butch Cassidy and the Sundance Kid” (1969), gdzie zagrał obok Paula Newmana. Produkcja podarowała światu romantyczny obraz dwóch desperackich awanturników i przyniosła mu międzynarodową sławę. Później Redford wystąpił w “The Sting” (1973), który stał się kasowym hitem i dał mu pierwszą i jedyną nominację do Oscara jako aktorowi.
Kultowe filmy lat 70.
- “The Sting” (1973) – film, który umocnił jego status gwiazdy
- “All the President’s Men” (1976) – opowieść o śledztwie w sprawie Watergate
- “Three Days of the Condor” (1975) – thriller o analityku CIA walczącym o życie
Współpraca z aktorkami
Robert Redford często grał w duecie z silnymi aktorkami. Jego partnerkami na ekranie były Jane Fonda w “Barefoot in the Park” (1967), Barbra Streisand w “The Way We Were” (1973) oraz Meryl Streep w “Out of Africa” (1985). Jak pisała krytyczka Pauline Kael w The New Yorker: “Redford has never been so radiantly glamorous, as when we saw him through Barbra Streisand’s infatuated eyes.”
Przejście do reżyserii
W latach 80. Redford postanowił spróbować swoich sił jako reżyser. Jego debiut “Ordinary People” (1980) okazał się triumfem – otrzymał Oscara za najlepszą reżyserię, a sam film zdobył jeszcze trzy nagrody Akademii, w tym za najlepszy film. Później kontynuował realizację obrazów z głębokim przesłaniem, mimo porażek takich jak “The Milagro Beanfield War” (1988). Jego filmy “A River Runs Through It” (1992) i “Quiz Show” (1994) otrzymały entuzjastyczne recenzje, a “Quiz Show” zdobył cztery nominacje do Oscara.
Najważniejsze dzieła reżyserskie
- “Ordinary People” (1980) – dramat, który przyniósł mu Oscara
- “A River Runs Through It” (1992) – filozoficzna opowieść o życiu w Montanie
- “Quiz Show” (1994) – film o telewizyjnym skandalu w USA
Zasady w wyborze tematów
Redford unikał łatwych scenariuszy, wybierając projekty o znaczeniu kulturowym i społecznym. Wierzył, że kino powinno nie tylko bawić, ale także skłaniać do refleksji.
Sundance i wsparcie kina niezależnego
W 1981 roku założył Sundance Institute – organizację non-profit, której celem było wspieranie nowych filmowców. W 1984 roku Redford objął opieką niewielki festiwal w Utah i przekształcił go w światowej sławy Sundance Film Festival. To wydarzenie stało się początkiem kariery reżyserów takich jak Quentin Tarantino, Darren Aronofsky, Chloé Zhao, Ava DuVernay i wielu innych.
Znaczenie festiwalu
- odkrył dla świata nowe nazwiska, m.in. Stevena Soderbergha z “Sex, Lies and Videotape” (1989)
- stał się kluczową platformą dla progresywnych filmów dokumentalnych
- przekształcił się w globalny rynek kina niezależnego
Krytyka komercjalizacji
Z czasem Redford zaczął wyrażać rozczarowanie nadmierną komercjalizacją festiwalu. W jednym z wywiadów w 2012 roku powiedział: “I want the ambush marketers — the vodka brands and the gift-bag people and the Paris Hiltons — to go away forever. They have nothing to do with what’s going on here!”
Działalność ekologiczna i postawa obywatelska
Choć Redford nie lubił, gdy nazywano go aktywistą, faktycznie nim był. W latach 70. walczył przeciwko budowie sześciopasmowej autostrady w Utah oraz elektrowni węglowej na południu stanu. Jego kampanie ekologiczne zakończyły się sukcesem, a później te tereny uzyskały status parku narodowego.
Przykłady walki
- 1970 – udana kampania przeciwko budowie autostrady w kanionie
- 1975 – sprzeciw wobec projektu elektrowni węglowej, po którym powieszono jego kukłę z napisem: “I’m a Star. I Made My Money”
Wpływ na współczesne gwiazdy
Pod wieloma względami stał się przykładem dla takich aktorów jak Leonardo DiCaprio czy Mark Ruffalo, którzy aktywnie zajmują się ochroną środowiska.
Dziedzictwo Roberta Redforda
Robert Redford pozostawił po sobie wielowymiarowe dziedzictwo. Jako aktor stworzył dziesiątki wyrazistych ról, jako reżyser zdobył uznanie krytyków, a jako działacz społeczny wspierał ekologię i kino niezależne. Jego życie łączyło sztukę, zasady i pragnienie uczynienia świata lepszym. Dla milionów ludzi pozostanie symbolem epoki, w której kino miało moc zmieniania społeczeństwa.
Przeczytaj także: były mistrz świata Ricky Hatton znaleziony martwy w swoim domu.